Cancion Triste, giai điệu nửa đêm
Hình của thầy Cao Hoàng cung cấp (cây đàn thầy tự làm)
Ca
sĩ đường phố trước cửa tiệm Starbucks
đầu
tiên tại chợ Pike.
Khi tới đường Pine,
tôi cho xe quẹo vào một cái chợ
nhỏ để mua một bao
thuốc lá. Lúc trở ra, tôi không thể nào
đề lại máy xe chạy được
vì ổ khóa bị kẹt. Loay hoay đến
nửa tiếng đồng hồ,
ngón tay cái của bàn tay phải đã đỏ
ửng và bắt đầu đau,
tôi đành bỏ xe tại đây. Lần đầu tiên
trong chuyến đi dài
hơn ngàn dặm, tôi không thể điều
khiển chiếc xe nhỏ
xíu này, trong xe lại không có dụng cụ
sửa chữa nào.
Khi đi bộ đến đường
15, chợt nhớ tôi có một người
bạn ở đuờng này, khu
Capitol Hill. Tôi rẽ trái vào đường
15 và không phải khó
nhọc lắm, tôi đã tìm ra nhà người
bạn. Đó là một căn
nhà màu trắng, kiểu rất xưa, tường vôi
đã ngả màu, bụi bậm với
dây trường xuân bao phủ kín.
Lần theo lối mòn viền
bởi hai hàng trúc đào xơ xác, tôi
bước lên tam cấp và
gõ cửa. Không có ai trả lời, tôi gõ lần
nữa; bỗng nhiên cánh
cửa kêu răng rắc và từ từ mở. Một
người nằm trên ghế
dài nơi phòng khách, mền phủ kín từ
đầu đến chân. Tôi ngồi
xuống một cái ghế dựa và bắt đầu
đọc báo; rồi tôi
ngưng đọc báo, dạo quanh phòng và lặng
ngắm các đồ vật.
Tôi không lầm nhà vì
đã thấy một tấm hình nhỏ trên
tường; hình chụp nhiều
người trong đó có bóng quen
thuộc của bạn tôi: một
gã to con, râu quai nón vàng, mắt
xanh đứng giữa, bên
trái là hai người lớn tuổi, bên phải là
hai cô gái trẻ. Phòng
khách có bày la liệt những chậu cây
cảnh xanh tươi, trái
hẳn với cây cỏ ngoài vườn vàng úa
héo hon. Trên một cái
kệ thật cổ, có tượng một vũ nữ Bali
trong điệu múa cổ
truyền. Tôi còn thấy một hộp gỗ của
Nhật Bản có tám vị
tiên nhỏ xíu như ngón tay, nét khắc
tinh xảo và áo quần đẹp
đẽ. Nhưng kìa, tôi đã thấy kỷ
niệm của tôi để ở
trong bếp thông với phòng khách: một
con búp bê - một gã
nhà quê người Indonesia, đầu đội nón
rơm, ôm trên tay một
lục huyền cầm; đôi mắt sáng long
lanh với bộ râu rậm,
yên lặng nhìn tôi trân trân. Gã tên
Sikabayan, tôi đã tốn
không biết bao nhiêu công lao để tạo
thành gã, chỉ với một
lưỡi dao và ít sơn màu. Một người
bạn gái đã may quần
áo cho, và bây giờ y vẫn ngồi trên cái
ghế đẩu, dáng thật
linh động, gảy khúc đàn câm trong căn
nhà vắng lặng.
Khi quay lại phòng
khách tôi bỗng giật bắn người vì
một gã Sikabayan khác
bằng xương bằng thịt đang đứng
chắn nơi cửa bếp, Gã
có hàm râu đen rậm, đôi mắt sáng
long lanh nhìn tôi
soi bói. Tôi lắp bắp tự giới thiệu và lấy
can đảm hỏi xem bao
giờ bạn tôi trở về. Gã không đáp,
đưa tay phác một cử
chỉ mà tôi hiểu được rằng gã cũng
không biết, rằng bạn
tôi là một tên không có thời khắc
biểu nhất định. Gã
quay quả bỏ ra vườn, còn tôi ngồi lại
chỗ cũ đếm thời gian
chầm chậm trôi qua.
Đến gần tối, bạn tôi
cũng chưa về. Lát sau gã thanh
niên trẻ vào ngoắc
tôi đi. Tôi theo chân gã ra khu chợ gần
nhà. Gã đi uyển chuyển
nhẹ nhàng như một con sâu.
Chúng tôi vào một
quán vắng vẻ nghèo nàn. Khi mỗi
người có một ly cà
phê nhỏ và cái bánh thì thành phố đang
lên đèn. Gió rung nhẹ
trên các cành lá Maple và người vội
vã qua lại.
Tối hôm ấy, bạn tôi
cũng không về, tôi ở lại ngôi nhà
trắng với gã thanh
niên xa lạ và câm nín.
Đó là một đêm giống
như đêm nhiệt đới. Không gian
yên lặng đến rợn người,
tôi nghe được từng lá trúc đào rơi
trên lối mòn. Thỉnh
thoảng có tiếng xe vọng mơ hồ từ xa,
côn trùng rên rỉ
trong vườn...
Nửa đêm tôi bị đánh
thức bởi ánh trăng chiếu qua cửa
sổ. Một mặt trăng
vàng rực và lớn lạ thường đang từ từ
vươn lên ở chân trời.
Đã nhiều năm qua, tôi chưa nhìn kỹ
lại cái mặt trăng rực
rỡ đó. Nó đang trôi trên các đám mây,
nhà cửa dinh thự, gió
mát sông hồ. Càng lên cao mặt trăng
càng bớt chất vàng và
trở nên trong sáng hơn. Giờ đây nó
như một cái đĩa bạc
yêu kiều, treo lơ lửng trong bầu trời
thăm thẳm.
Đêm hè yên lặng, bỗng
chuyển mình rực sáng. Côn
trùng im bặt tiếng
kêu, những lá cỏ, cành cây trong vườn
cũng bật sáng lên với
cái ánh sáng tuyệt vời đó.
Bỗng tiếng lục huyền
cầm cất lên thanh cao và đầm
ấm làm rung động cả bầu
không khí yên tĩnh, hòa tan với
ánh trăng, với không
gian tiếng nhạc huy hoàng. Tôi nằm
yên lặng đến sững sờ.
thưởng thức cùng một lúc vừa ánh
trăng vàng trải rộng
không gian, vừa cái âm thanh tuyệt
diệu của loài người.
Trăng càng lên cao, tiếng đàn càng
trong vắt, càng huyền
ảo với những biến khúc kỳ lạ. Tới
khi trăng lẩn vào
trong mây thì tiếng đàn loãng đi xa xôi
mơ hồ. Có khi trăng bị
che khuất bởi một tòa nhà khổng
lồ, cả khu vườn tối sầm
lại và tiếng đàn chát chúa với
những hợp âm quái gở,
đệm bởi những âm thanh rất trầm,
nện liên hồi như giục
giã, như hối thúc. Cứ như thế tiếng
đàn ẩn hiện theo
trăng và càng lúc càng xiết chặt lấy tôi,
bắt tôi chăm chú, bắt
tôi dõi theo, làm tôi không cử động
được, không vùng
thoát ra được trong một niềm kỳ diệu,
vừa sảng khoái, vừa
ray rứt xót xa.
Dần dần tôi bớt sợ
hãi và một cảm giác bình an từ từ
xâm nhập. Tôi vẫn còn
thấy trăng vàng rực rỡ, tôi vẫn còn
nghe tiếng đàn đầm ấm
quấn quít theo trăng, tôi cũng nhận
thức được sự hiện diện
của thân xác này nhưng hình như
tất cả hòa trong một
niềm hoan lạc triền miên.
Sáng hôm sau tôi dậy
muộn. Mặt trời chiếu qua những
cành trúc đào. Tiếng
xe cộ rì rầm ngoài lộ đánh thức tôi
một lần nữa cho tan
đi cái cảm giác đêm qua, mà tưởng
còn văng vẳng đâu đây
trong không gian khúc nhạc êm
đềm.
Tôi không còn có ý định
đợi bạn tôi về nữa. Tôi sửa
soạn ra đi. Đúng hơn
là tôi không sửa soạn gì cả, vì vốn
tôi không bao giờ có
hành lý mang theo. Tôi với tay lượm
bao thuốc lá trên bàn
bỏ vào túi, tôi cũng thấy một bao
diêm quẹt kiểu xưa,
làm bằng gỗ mỏng mà từ nhiều năm
nay tôi không hề dùng
tới. Tôi quơ lấy rồi đi ra ngoài.
Nơi phòng khách gã
thanh niên vẫn còn ngủ trên ghế
dài. Đôi mắt nửa nhắm
nửa mở. Cái miệng trẻ thơ có gắn
hàm râu đen bóng. Một
cây lục huyền cầm nằm vắt ngang
người gã mà đôi tay với
những ngón dài thanh tú còn như
níu kéo, ôm ấp. Tôi mở
cửa ra đi...
Tới chỗ đậu xe hôm
qua, chiếc xe vẫn còn đó. Tôi
bỗng nẩy ra một ý.
Tôi vào tiệm mua hai cái vặn vít và trở
ra tháo tung bộ ổ
khóa tay lái. Mọi chuyện dễ dàng hơn tôi
tưởng. Chỉ một lát
sau, tôi đã làm cho máy nổ lại được.
Tay lái không còn bị
khóa nữa, tuy nhiên tôi không còn
dùng được cái ổ khóa
cũ. Nó treo toòng teng bên cạnh trục
tay lái bằng hai sợi
dây điện. Khi xe sắp sửa chuyển bánh,
tôi thấy gã thanh
niên kỳ lạ đi ở bên kia đường. Gã giơ tay
vẫy chào tôi. Tôi
cũng chào lại bằng lối ấy. Tôi rút một
điếu thuốc đưa lên
môi và tìm một cây diêm trong hộp
quẹt. Nhưng không có
một cây diêm nào cả; chỉ có một
con dế - một con dế rỗng
không đang xòe cánh gáy miên
man.
.jpg)