JULY 4TH KỂ CHUYỆN: MỸ NÓI LÀ LÀM (KIM LOAN)

 

KIM LOAN (TÁC GIẢ)

JULY 4^TH KỂ CHUYỆN: MỸ NÓI LÀ LÀM

Một mùa hè của những năm trước, trong chuyến thăm gia đình ở Arlington, Texas, tôi theo chị tôi đi chợ Hongkong. Đang loay hoay lựa trái mít, có một chú người Việt Nam đứng bên hàng rau quả nhìn tôi chằm chằm, rồi tiến lại phía tôi:

             - Cô là cô Loan, ngày xưa ở trại tỵ nạn Thailand ?

Tôi nhìn chú, không ngạc nhiên lắm, vì ở Mỹ hay Canada, thỉnh thoảng tôi cũng có gặp lại người tỵ nạn ngày xưa, rồi nhận ra nhau sau thời gian dài xa cách. Giống như những lần khác, khi không nhớ ra người đối diện, tôi vẫn mỉm cười:

- Dạ, đúng rồi chú! Chú tên gì, ở khu nào, nhà nào?

Chú nhoẻn miệng cười:

            - Vậy là cô không nhận ta tôi rồi! Tôi là Hiếu, ở lô E cạnh lô D của cô, có lần cô và mấy cô bạn chung nhà nhờ tôi đến bít cái ổ chuột trong góc nhà cô đó!

 - Ôi, con nhớ ra rồi, chú Hiếu “handy man” thường giúp đỡ bà con những chuyện “nhà cửa” trại tỵ nạn đây mà! Chú thứ lỗi cho con, lâu quá rồi, con chẳng nhớ rõ…

Chú Hiếu cười xoà, dễ chịu:

- Cô không nhớ tôi là chuyện đương nhiên, nhưng chắc chắn là nhiều dân S1 Panatnikhom phải nhớ cô, vì cô phát thư trên bưu điện mà. Dù quen hay không quen, dù thương hay không thương cô, ở trại ai cũng đều phải lên đó… nhìn mặt cô hết á!

Tôi cười lớn:

- Cám ơn chú đã nhớ… cái mặt của con, nhà chú ở Arlington này hả?

- Không, tôi ở Houston, xuống đây chơi với gia đình em vợ, họ đang lựa catfish trong kia, cô có rảnh thì nói chuyện với tôi chút nhe, mà cô định cư ở đây hồi nào đến giờ?

- Con ở Canada chú ơi, nhưng gia đình, họ hàng con bên đây đông lắm. Còn chú, con nhớ là hồi đó chú rớt thanh lọc, vậy chú qua Mỹ diện gì, qua lâu chưa?

Chú gật gù:

 - Gia đình tôi qua đây theo diện ROVR. (Resetlement Opportunity For Vietnamese Returnees) đó cô!  Phải nói là phước đức ông bà để lại, nên gia đình tôi may mắn, đăng ký hồi hương theo lời kêu gọi của phái đoàn Mỹ.

Rồi chú kể, những ngày tháng ở trại nặng nề, u tối, khi mà tất cả người rớt thanh lọc cương quyết bám trụ, chiến đấu chống cưỡng bách hồi hương, với khẩu hiệu “Tự do hay là chết!”. Khoảng giữa năm 1994, phái đoàn Mỹ vào trại, nói chuyện với mọi người với những câu “chơi chữ” rất thấm thía và cảm thông: “ Chúng tôi biết quý vị đã bỏ quê hương qua trại tỵ nạn, sẵn sàng MẤT tất cả vì hai chữ tự do, và nay kiên quyết không hồi hương vì sợ MẤT mặt! Chúng tôi xin hứa, nếu quý vị trở về trong giai đoạn này, chúng tôi sẽ giúp quý vị định cư ở Hoa Kỳ”.

Nhưng lúc ấy, nhiều người còn nghi ngờ thiện chí của Mỹ, sợ rằng đó chỉ là chiêu bài giúp Cao Uỷ dẹp trại tỵ nạn, nên không phải ai cũng lên đăng ký hồi hương, và nhiều người tuyên bố ở lại đấu tranh cho đến cùng.

Tôi hỏi chú Hiếu:

- Vậy là chú về đúng thời điểm phái đoàn Mỹ yêu cầu?

- Lúc đó tôi hoang mang dữ lắm. Vợ tôi cũng nản, bả nói tội cho ba đứa con tuổi ăn tuổi lớn, sẽ ở trại cho tới bao giờ, trong khi người ta rỉ tai nhau, biểu đừng hồi hương, coi chừng mắc bẫy. Cuối cùng, tôi quyết định, phải liều lần nữa, nghe lời phái đoàn Mỹ, đi về, nếu may mắn thì được đi, còn không thì trở lại như hồi chưa vượt biên, tới đâu hay tới đó.

 - Và chú đã gặp may!

 Chú Hiếu mắt lấp lánh vui:

 - Quả thật, Mỹ nói là Mỹ làm cô ạ, chớ không tráo trở lật lọng như bọn cộng sản Việt Nam, nói một đằng làm một nẻo. Mỹ đã kêu phỏng vấn tất cả những người ra về trong dịp này, có người qua trại một mình, về nhà được kéo theo cả vợ con đi luôn, sướng thiệt là sướng. Nhiều người về trước thời hạn hoặc sau thời hạn, nghe tin cũng kéo lên xin đi, mà Mỹ dứt khoát không cho. Mỹ là thế đấy, hứa là làm, và làm thì đúng luật, trước một ngày và sau một ngày cũng phải chịu thua.

Tôi cũng vui lây:

- Con cũng chúc mừng gia đình chú đã đạt được ước mơ. Giờ cuộc sống gia đình chú ổn không?

 - Không phải ổn mà là rất ổn. Hồi mới qua, vợ chồng tôi về vùng Liberal, Kansas làm hãng thịt bò, rồi dọn về Houston để tiện cho con cái học hành. Nói để cô mừng, các con tôi hai đứa tốt nghiệp Cao Đẳng, đứa xong Đại Học, lập gia đình đuề huề, nhà cửa công việc êm xuôi. Nói thiệt, tôi mang ơn nước Mỹ vô vàn, vì nếu còn kẹt lại Việt Nam, thì đến đời con đời cháu tui cũng còn chưa thoát nghèo đói, bất công. Gia đình tôi đúng là từ địa ngục đã được chính phủ Mỹ đưa lên thiên đàng.

Tôi nghe chú nói mà hưng phấn theo từng lời của chú. Tôi chưa gặp ai tỏ lòng tri ân quê hương thứ hai của mình một cách tràn đầy, hãnh diện như chú. Nhân tiện vài ngày sau đó vợ chồng tôi đi New Orleans, Louisiana sẽ ghé qua Houston, chú mời chúng tôi đến thăm nhà, rồi đãi bữa buffet Việt tại nhà hàng Kim Sơn .

Từ đó, tôi và chú giữ liên lạc qua phone, thỉnh thoảng nhắn tin qua lại, chúc mừng những dịp lễ lớn trong năm như Thanksviving, Giáng Sinh, Tết Ta.

Vậy mà mới tuần qua, chú Hiếu bỗng phone cho tôi:

-        Cô Loan có đang xem World Cup không, tôi cứ tưởng cô sẽ bay qua Texas để xem cùng gia đình chớ! Kỳ này ba nước Bắc Mỹ tổ chức chung, nhưng đa số các trận đều ở bên Mỹ, hay là cô tính xem bên Canada ủng hộ đội nhà?

-        Dạ tụi con cũng đã từng dự định xem cả bên Mỹ và Canada luôn đó, nhưng phút cuối có việc đột xuất nên không qua đó chú ơi!

-        Tôi nhớ ở trại cô mê World Cup, đêm nào cũng đi xem, mùa World Cup Italy 1990, cô còn nhớ không?

-        Làm sao con quên được, hầu như đêm nào nhóm tụi con cũng đi xem, có khi xem cả hai trận, đến 4 giờ sáng, về ngủ được vài tiếng phải dậy đi làm, rồi cũng có “cá độ” dù chỉ là những gói mì MaMa, ôi những kỷ niệm “ngày và đêm xôn xao” World Cup vui quá chừng .

-        Hồi đó ở trại, thông tin về các đội bóng không có, mỗi sáng tụi tôi phải đứng chờ ở phòng bưu điện nơi cô làm thiện nguyện, chờ bà boss người Úc đem tờ báo Bangkok Post vào, mấy anh em bưu điện đọc tin mục thể thao, rồi ra kể cho chúng tôi nghe diễn biến, để tối đi xem thêm phần hào hứng.

-        Chú nhớ dai thiệt ! Vậy kỳ này chú có đi xem ở sân Houston không?

-        Tuổi lớn rồi, tôi xem ở nhà, nhưng con trai tôi và cháu nội có đi xem, chúng bảo đã lắm, đáng đồng tiền bát gạo lắm. Tôi tự hào về nước Mỹ, sân bóng nào cũng to lớn, tối tân, hiện đại, đông kín khán giả. Nghe dân Châu Âu qua đây xem World Cup khen nước Mỹ nức nở, tôi cũng nở lỗ mũi.

Chú vẫn tuôn trào cảm xúc:

-        Tại vì cô có gia đình bên Mỹ nên tôi mới dám nói hết cảm tưởng, chứ khi nói chuyện với mấy người tỵ nạn cũ nay ở Úc, Canada tôi đâu dám nói như thế, sợ họ tự ái, mặc dù tôi biết Mỹ, Canada, Úc đều là những nước tư bản tự do giàu có, nhưng tôi là công dân Mỹ nên tôi khoe nước Mỹ của tôi chút xíu, cô nhỉ!

-        Đúng vậy, hổm rày tin tức tràn lan khắp nơi, chuyện bên lề World Cup, cổ động viên khắp thế giới đổ về, họ thích thú ngạc nhiên và bất ngờ khi tận mắt chứng kiến nước Mỹ, khác với những gì họ “nghe nói” và tưởng tượng. Họ khen ngợi nước Mỹ rộng lớn, giàu có, hiện đại, thức ăn ngon rẻ, nhà vệ sinh tiện lợi khắp nơi, họ trầm trồ khi bước vào Costco, các cây xăng, các cửa hàng, người dân thân thiện hiếu khách. Dù sao đi nữa, nước Mỹ vẫn xứng đáng là quốc gia hàng đầu thế giới.

-        Bởi vậy bữa nay tôi muốn nhắc lại câu nói của tôi ngày nào, “Mỹ Nói Là Làm” trong chuyện bóng đá. Xưa nay Mỹ không có tiếng tăm về bóng đá, nhưng sau khi Mỹ đăng cai World Cup 1994 thì tình hình đã đổi khác, nước Mỹ quyết chí đầu tư vào bóng đá, và kết quả năm nay, đội bóng Mỹ có nhiều tiến bộ, ở vòng Bảng thắng giòn giã hai trận đầu, đứng đầu bảng tiến vào vòng 32 đội, tôi tin đội Mỹ sẽ còn tiến xa hơn nữa trong World Cup này. “Mỹ Nói Là Làm” là thế đấy. À, quên nữa, nếu cô qua đây dịp Lễ Độc Lập July 4^th, năm nay là 250 năm nước Mỹ, sẽ vui lắm. Phải nói là nước Mỹ được đăng cai World Cup rất đúng “ngày lành tháng tốt”, cả thế giới sẽ chứng kiến niềm tự hào, yêu nước của dân tộc và người dân Mỹ Quốc.

-        Dạ, con đã từng đón Lễ Độc Lập Mỹ ở Texas, California, và Hawaii. Cũng giống như bên Canada, chiều tối cả gia đình ra ngoài sân garage làm tiệc BBQ, uống bia, thỉnh thoảng nghe tiếng pháo bông rộn ràng đâu đó, rồi chờ đến giờ đi xem pháo bông chính thức. Cảm giác thật là tuyệt vời, đầy lòng tri ân với quê hương thứ hai, phải không chú?

-        Cô nói tôi mới nhớ, Canada cũng mừng Quốc Khánh tháng 7 giống Mỹ phải không?

-        Chính xác Canada Day là July 1^st đó chú, nhưng năm nay Canada chỉ mới 159 tuổi thôi hà, còn thua Mỹ gần cả trăm năm.

-        Tiếc quá, nếu cô qua Mỹ đón Lễ Độc Lập 250 năm của Mỹ, tôi rất hân hạnh được mời cô đến Houston dự Thánh Lễ và tiệc kỷ niệm 50 năm ngày cưới của vợ chồng tôi, và nhân tiện mừng đứa cháu ngoại của chúng tôi vừa được nhận vào học Y Khoa .

-        Trời! Chúc mừng chú và gia đình, hình như Lễ Độc Lập năm nay là… dành riêng cho gia đình chú thôi á!

Tiếng chú cười sảng khoái, hạnh phúc xen lẫn tự hào, và trước khi cúp phone, chú vẫn không quên chúc tôi:

-        Thôi thì không gặp nhau kỳ này, tôi cũng xin chúc …ké “Happy 159 Birthday Canada” của cô nhé!

-        Dạ, và chúng ta cùng chúc nhau mùa World Cup, Independent Day, Canada Day vui vẻ!

Edmonton, Tháng 7/2026

KIM LOAN