KHI TRÍ THỨC PHẢI ĐI ĐẠP XÍCH LÔ ĐỂ MƯU SINH !!!
Nghe đau không?
Ngày trước, ông là lính.
Có đơn vị, có quân phục, có cấp bậc, có anh em.
Rồi một ngày, ông trở về sau những năm tháng tù cải tạo.
Không còn quân phục.
Không còn cấp bậc.
Không còn công việc.
Có khi trong nhà cũng chẳng còn gì đáng giá.
Nhưng vợ con vẫn phải ăn.
Và thế là… một chiếc xích lô xuất hiện.
Ông ngồi lên yên, hai tay nắm ghi đông, hai chân bắt đầu đạp.
Không ai gọi ông bằng cấp bậc cũ.
Không ai hỏi ông từng đánh trận nào.
Người ta chỉ gọi:
— “Chú ơi, chở tôi ra chợ.”
— “Anh ơi, chở giùm mấy bao này.”
— “Bác ơi, chạy tới đầu đường bao nhiêu?”
Ông gật đầu.
Đạp.
Và sống.
Chiếc xích lô lúc ấy chính là cái “hộ khẩu” thực tế nhất.
Không cần giấy tờ đẹp.
Không cần chức vụ.
Không cần lý lịch.
Có sức thì đạp.
Có khách thì chở.
Có tiền thì tối về mua gạo.
Đó là cuộc sống.
Có những buổi trưa Sài Gòn nắng như đổ lửa. Chiếc áo ướt đẫm sau lưng. Hai chân mỏi nhừ. Khách bước xuống, trả tiền rồi đi.
Ông nhìn mấy đồng bạc trong tay. Rồi lại quay đầu xe.
Chạy tiếp.
Bởi ở nhà có vợ.
Có mấy đứa con.
Có nồi cơm đang chờ.
Cái đau nhất không phải là đạp xích lô.
***** Cái đau nhất là người từng cầm súng bảo vệ quê hương, nay phải dùng đôi chân để kéo cuộc sống của cả gia đình đi tiếp. *****
Nhưng cũng chính ở đó mới thấy được cái gan lì của người đàn ông miền Nam :
- Không than.
- Không khóc giữa đường.
- Không cần ai thương hại.
Làm được gì thì làm.
Xích lô thì đạp xích lô.
Ba gác thì kéo ba gác.
Xe ôm thì chạy xe ôm.
Miễn sao vợ con có cơm ăn.
Miễn sao cái nhà nhỏ vẫn còn tiếng người.
Và có những bà vợ ngày ấy cũng chẳng khác gì những người lính. Chồng đạp xích lô ngoài đường. Vợ ở nhà buôn bán, may vá, làm đủ thứ.
Hai người cùng kéo một chiếc xe vô hình mang tên “gia đình”.
Chiếc xe ấy nặng lắm. Nhưng họ vẫn kéo. Ngày này qua ngày khác. Năm này qua năm khác. Cho đến khi con cái lớn lên.
Có người sang được Mỹ.
Có người đi Canada.
Có người đi Úc.
Có người ở lại.
Nhưng trong trí nhớ của họ vẫn còn một hình ảnh không bao giờ quên:
Ba mình trên chiếc xích lô.
Mồ hôi trên trán. Lưng áo bạc màu muối. Đôi chân đạp từng vòng trên đường phố Sài Gòn. Ngày ấy, con nít có thể thấy bình thường.
Lớn lên rồi mới hiểu… Ba mình đã đạp cả tuổi trẻ để chở gia đình đi qua một thời đoạn quá khắc nghiệt.
Cho nên đừng vội nhìn chiếc xích lô cũ mà cười. Nó từng chở người. Nhưng nó cũng từng chở cả một gia đình.
Nó từng chở những người lính VNCH từ những năm tháng tù cải tạo trở về với cuộc sống mới.
Và đôi khi… nó chính là “hộ khẩu” duy nhất mà một người đàn ông còn lại sau khi ra tù.
Không giấy tờ nào ghi điều đó.
Không tấm bằng nào ghi điều đó.
Nhưng những người đã sống qua thời ấy… họ hiểu.
Một vòng bánh xe quay.
Một giọt mồ hôi rơi.
Một đồng tiền kiếm được.
Rồi thêm một ngày gia đình được sống.
Chiếc xích lô cứ thế mà đi…
Chở theo một phần ký ức của Sài Gòn. Và chở theo cả lòng tự trọng của những người đàn ông đã từng mất tất cả…
nhưng nhất định không chịu để gia đình mình gục xuống.
“Ra khỏi trại tù, ông không còn cấp bậc để chỉ huy ai nữa. Ông chỉ còn đôi chân để tự chỉ huy chính mình: Đạp đi… vì phía sau còn cả một gia đình.”
Phạm Sơn Liêm ( Tác giả )
.jpg)
No comments:
Post a Comment